Mu nama yabahuje kuri iki cyumweru tariki ya 21 Mutarama 2018, abagize ihuriro ry’ubumwe n’ubwiyunge ry’Akarere ka Kicukiro bahize gushyira ingufu mu kwigisha gahunda ya ‘Ndi Umunyarwanda’ bahereye mu bato kuko usanga abenshi badasobanukiwe neza n’amateka y’u Rwanda bityo bikaba byakorohera abayagoreka kubafatirana bakabacengezamo ibitekerezo bibi.

 

Ihuriro ry’ubumwe n’ubwiyunge ry’Akarere ka Kicukiro rigizwe n’abayobozi bahoze mu nzego z’imitegekere y’igihugu ( kuva kuri Burugumesitiri, Perfe, Abadepite,..) n’abakizirimo rikaba rigamije gushimangira ihame ry’ubumwe n’ubwiyunge, gusigasira no gukomera ku ndangagaciro z’umuco nyarwanda mu baturage b’Akarere ka Kicukiro.

 

Mu kiganiro Umunyabanga nshingwabikorwa wa Komisiyo y’igihugu y’ubumwe n’ubwiyunge Fidele Ndayisaba  yahaye abagize iri huriro yavuze  ko ubushakashatsi bwagaragaje umubare munini w’abaturage bacyibona mu ndorerwamo y’amoko  ibi bigatanga  akazi kenshi ko kwigisha abantu ubumwe n’ubwiyunge binyuze muri Ndi Umunyarwanda.

 

Yavuze ko hakwiye gufatwa ingamba zihutirwa zigamije kwigisha ubumwe n’ubwiyunge uhereye  mu bana n’urubyiruko kuko bashobora gufatiranwa n’abagoreka amateka y’u Rwanda bakabasyiramo ibitekerezo bibiba amacakubiri. Yagize ati “ Ndasaba ababyeyi cyane cyane mwe muri hano gukoresha umuti wa Ndi Umunyarwanda wavuguswe na Leta mukawuha abana n’urubyiruko bityo bazabashe kuba isoko yo guteza imbere ubumwe n’ubwiyunge mu myaka myinshi iri imbere”.

 

Mu kiganiro ku mateka ya Jenoside mu Karere ka Kicukiro, Umunyamabanga Nshingwabikorwa wa Komisiyo y’igihugu yo kurwanya Jenoside (CNLG) Dr. Bizimana Jean Damascene yavuze ko kimwe n’ahandi mu gihugu, abenshi mu rubyiruko  mu Karere ka Kicukiro bakozeJenoside abandi bishora mu bikorwa by’ubusahuzi bw’imitungo y’Abatutsi.

 

Yavuze kandi abato bakwiye kwigishwa amateka ya Jenoside yakorewe Abatutsi. Ati “ kurandura ingengabitekerezo ya Jenoside bisaba imbaraga za bose kandi abayobozi bakirinda kuyifata nk’aho ari ikintu cyoroheje. Abana n’urubyiruko bakwiye gusobanurirwa biruseho ayo mateka bityo bubake ejo habo heza”.

 

Dr Augustin Iyamuremye ukuriye Inama Ngishwanama y’inararibonye yavuze ko kwimakaza ubumwe n’ubwiyunge bireba buri wese kandi ko abana n’urubyiruko batagomba kwibagirana kuko ari bo bayobozi b’ejo hazaza. Ati “Twibaze kandi twisubize, ese abana bacu tubigisha iki? Ayo mateka barayazi? Gahunda nziza yo kubanisha abanyarwanda barayumva? Turebe neza niba tubigisha uko bikwiye kuko nihagira ubafatirana akabigisha amateka abiba urwango bizatugora kubibakuramo .

 

 

Ihuriro ry’ubumwe n’ubwiyunge muri Kicukiro ryashinzwe muri Gicurasi 2017. Abarigize bifuje ko inama yaryo yajya iterana inshuro zirenze 2 mu mwaka kubera umusanzu w’ibitekerezo byiza bitangirwamo bigafasha kwimakaza ubumwe n’ubwiyunge mu banyarwanda cyane cyane abatuye mu Karere ka Kicukiro.